در بازار مالی فارکس (Forex) مفاهیم و اصطلاح های زیادی وجود دارد که از اهمیت زیادی برخوردار هستند و الزامی است که تمام معامله گران، چه حرفه ای و خبره چه مبتدی و تازه کار؛ آن مفاهیم ها را بشناسد، از کاربر و ویژگی آنها اطلاع داشته باشند چرا که دانستن این مفاهیم می تواند تاثیر چشم گیری را در روی معاملات و سطح معامله گران داشته باشد.
یکی از اصطلاح های مهم در فارکس، اصطلاح فری مارجین (Free Margin) می باشد؛ فری مارجین از مفاهیم کلیدی برای درک عملکرد حساب معاملاتی معامله گران است؛ به این منظور که فری مارجین به آن بخش از سرمایه معامله گران اشاره دارد که هنوز درگیر معاملات باز نشده و بنابراین آزاد است تا بتوانند با آن سرمایه، پوزیشن جدیدی را باز کنند یا از آن برای مقابله با ضررهای احتمالی معاملات فعال استفاده نمایند.
وقتی که یک معامله گر، یک معامله ای را در فارکس انجام می دهد (باز می کند) بخشی از موجودی حساب به عنوان وثیقه یا مارجین (Margin) کنار گذاشته می شود و مبلغی که باقی می ماند، همان فری مارجین (Free Margin) می باشد.
توجه داشته باشید در صورتی که تمام موجودی کاربر درگیر معاملات باز باشد و فری مارجین صفر شود، کاربر دیگر نمی تواند معامله جدیدی را باز کند، بنابراین حساب معاملاتی کاربر بیشار در معرض ریسک هایی مثل کال مارجین (Margin Call) قرار می گیرد. فری مارجین نقش اساسی را در انعطاف پذیری حساب معاملاتی ایفا می کند و دانستن مقدار آن می تواند دید روشنی را از وضعیت ریسک و فرصت های جدید به معامله گران بدهد.
تفاوت فری مارجین با موجودی (Balance) و اکوئیتی (Equity)
توجه داشته باشید که در این قسمت به تفاوتی که میان مارجین با موجودی (Balance) و اکوئیتی (Equity) می پردازیم چرا که درک تفاوتی که میان آنها وجود دارد برای هر معامله گری ضروری است، به خصوص در شرایطی که بازار فارکس، با نوسانات شدیدی رو به رو است.
موجودی (Balance) به کل مبلغ حساب کاربر، بدون در نظر گرفتن سود یا زیان معاملات باز موجودی گفته می شود، به عبارتی این عدد فقط سود و زیان معاملات بسته شده را لحاظ می کند.
اکوئیتی (Equity) ارزش واقعی فعلی حساب کاربر را نشان می دهد که شامل موجودی به اضافه سود یا منهای ضرر معاملات باز می باشد؛ می توان گفت که اکوئیتی عددی پویاتر است اما دائما در حال تغییر می باشد.
هنان طور که در بخش قبلی نیز گفته شد فری مارجین (Free Margin) مقدار باقی مانده از اکوئیتی پس از کسر مارجین مورد نیاز برای معاملات باز می باشد، در ادامه فرمول فری مارجین را بیان کرده ایم که برابر است باFree Margin = Equity – Used Margin .
نا گفته نماند که تفاوت بین این مفاهیم فارکس تنها در عدد نیست؛ چرا که در استراتژی معاملاتی، مدیریت ریسک و توانایی ادامه فعالیت در بازار نیز اثری مستقیم دارد؛ به عنوان مثال ممکن است موجودی معامله گر بالا باشد اما به دلیل معاملات باز و ضرر نوسانی، اکوئیتی و فری مارجین به شدت کاهش یابد؛ در این صورت، حساب آن در خطر کال مارجین قرار دارد، حتی اگر موجودی (Balance) مناسب باشد.
فرمول محاسبه Free Margin
در این به بخش به فرمولی که فری مارجین (Free Margin) را محاسبه می کند پرداخته ایم، توجه داشته باشید که برای درک عمیق و دقیق نحوه محاسبه فری مارجین در حساب معاملاتی در ابتدا باید با سه اصل مهم آشنا باشید که در ادامه اشاره کرده ایم:
- اکوئیتی (Equity)
- مارجین استفادهشده (Used Margin)
- فری مارجین (Free Margin)
فرمول پایه ای محاسبه فری مارجین به این صورت می باشد؛Free ،Margin = Equity – Used Margin بهتر است بدانید که اکوئیتی در هر لحظه برابر است با موجودی حساب (Balance) به اضافه سود یا زیان جاری در معاملات باز و مارجین استفاده شده همان مبلغی است که بروکر به عنوان وثیقه از معامله گر برای پوزیشن های باز کنار می گذارد .
به طور کلی با این فرمول مذکور، شما می توانید بفهمید چقدر از سرمایه ای که دارید هنوز آزاد است و تا چه حد توانایی مدیریت یا باز کردن معاملات جدید را در فارکس دارید.
چه رابطه ای بین فری مارجین ( Free Margin ) و سطح مارجین (Margin Level) وجود دارد؟
سطح مارجین یا Margin Level یکی دیگر از مهم ترین مفاهیم موجود در فارکس است، سطح مارجین از شاخص هایی است که برای سلامت حساب شما را ارزیابی می کند و معمولا توسط بروکر مورد استفاده قرار می گیرد.
توجه داشته باشید که سطح مارجین (Margin Level) به صورت درصد بیان می شود و رابطه مستقیمی با فری مارجین دارد که در ادامه به فرمول محاسبه آن اشاره کرده ایم: Margin Level = (Equity / Used Margin) × 100%
به عنوان مثال اگر Equity = 9,000 دلار و Used Margin = 2,500 دلار باشد، سطح مارجین برابر است با:
Margin Level = (9,000 / 2,500) × 100% = 360%
در صورتی که سطح مارجین (Margin Level) پایین تر از مقدار مشخصی مثلا 100 درصد یا 50 درصد برسد، بروکر ممکن است اخطار کال مارجین را به معامله گران بدهد یا حتی بخشی از پوزیشن های باز را به صورت خودکار ببندد که به آن Stop Outگفته می شود.
بنابراین می توان نتیجه گرفت که هر چه میزان فری مارجین (Free Margin) بیشتر باشد، سطح مارجین (Margin Level) نیز بالاتر خواهد بود این درصد نشانه می دهد که حساب معاملاتی معامله گران از ایمنی و امنیت زیادی برخوردار است.
چرا فری مارجین در فارکس مهم است؟
نقش فری مارجین در باز کردن معاملات جدید بسیار مهم و تاثیر گذار است چرا که یکی از اساسی ترین دلایل اهمیت فری مارجین (Free Margin) در فارکس این است که معامله گران تنها زمانی می توانند موقعیت یا پوزیشن جدیدی را باز کنند که به اندازه کافی مارجین آزاد در حساب خود داشته باشند. اگر میزان فری مارجین (Free Margin) در حساب معاملاتی شما با صفر یا نزدیک به صفر برابر باشد، بروکر اجازه باز کردن معامله جدید را نخواهد داد.
به عنوان نمونه تصور کنید که می خواهید یک پوزیشن با حجم ۱ لات در جفت ارز EUR/USD باز کنید و برای این معامله به ۱٬۰۰۰ دلار مارجین نیاز دارید؛ اگر فری مارجین شما کمتر از این مقدار باشد، اجرای این معامله ممکن نخواهد بود و نمی توانید این معامله را انجام دهید. به طور کلی فری مارجین (Free Margin) مثل نقدینگی قابل معامله شما است یعنی توان واقعی شما برای ادامه فعالیت در بازار به آن وابسته است.
ارتباط فری مارجین (Free Margin) با ریسک و کال مارجین
وقتی که میزان فری مارجین (Free Margin) کاهش می یابد این به این معنا است که یا پوزیشن های زیادی را برای معامله دارید، یا معاملات فعلی شما وارد ضرر شده اند، در این شرایط اگر فری مارجین با صفر برابر شود، به طور کامل، معامله گر توان باز کردن معامله جدید را از دست می دهد.
همچنین، اگر ضرر و زیان ادامه پیدا کند و سطح مارجین (Margin Level) به حد بحرانی برسد، حساب معاملاتی معامله گر ممکن است با وضعیت کال مارجین (Margin Call) رو به رو شود.
در صورتی که سطح مارجین (Margin Level) به زیر Stop Out Level برسد مثلاً 20 درصد یا 50 درصد، بروکر به صورت خودکار برخی از معامله ها، یا حتی همه معاملات معامله گران را می بندد تا از منفی شدن حساب جلوگیری نماید.
بنابراین می توان نتیجه گرفت که فری مارجین (Free Margin) نه تنها یک ابزار برای توسعهی معاملات است، بلکه سپر محافظ حساب کاربر در برابر ریسک های شدید بازار به حساب می آید.
تأثیر اهرم (Leverage) بر فری مارجین
از مفاهیم مهمی که در فارکس وجود دارد می توان به اهرم یا Leverage اشاره داشت، این ابزار به معامله گران این امکان را می دهد که با سرمایه ای ببسیارناچیز بتوانند پوزیشن های بزرگ تری را باز کنند و معامله هایی با حجم بالا را انجام دهند.
البته توجه داشته باشید که اهرم به صورت مستقیم بر فری مارجین نیز تأثیر می گذارد، به این منظور که هرچه میزان لوریج بالاتر باشد، مارجین کمتری برای باز کردن یک معامله نیاز است و در نتیجه فری مارجین بیشتری باقی می ماند؛ اما این می تواند گمراه کننده هم باشد، زیرا در صورت حرکت ناگهانی بازار در خلاف جهت معامله، زیان ها بزرگ تر و بیشتر می شوند و فری مارجین با سرعت بیشتری کاهش پیدا می کند.
به عنوان مثال با اهرم ۱:۱۰۰ برای باز کردن یک لات EUR/USD نیاز به حدود ۱٬۰۰۰ دلار دارید یا با اهرم ۱:۵۰۰ همین معامله تنها به حدود ۲۰۰ دلار مارجین نیاز دارد، یعنی Free Margin بیشتری خواهید داشت.
راهکارهایی برای مدیریت بهتر Free Margin
یکی از راهکارهای موثر برای مدیریت سرمایه، تنظیم حجم معاملات (لات) بر اساس فری مارجین (Free Margin) موجود در حساب است. از آنجایی که برخی از معامله گران به دلیل نداشتن کنترل بر حجم پوزیشن ها، فری مارجین خود را خیلی سریع مصرف می کنند به همین دلیل یا نمی توانند معامله جدیدی باز کنند یا با اولین نوسان بازار، حساب معاملاتی آن ها به وضعیت بحرانی می رسد.
برای اینکه حساب معاملاتی شما به وضعیت بحرانی نرسد قبل از معامله، حجم معامله به فری مارجین از حدود ۱۰ درصد تا ۲۰ درصد تجاوز نکند. معمولا در حساب هایی با اهرم بالا، وسوسه برای باز کردن حجم های سنگین زیاد است، اما این کار فری مارجین را به سرعت تحلیل می برد.
ممکن است ندانید که استفاده از ماشین حساب های مارجین یا ابزارهای محاسبه در متاتریدر می تواند به کاربران در تعیین حجم امن کمک کند. البته ابزارهایی مانند استاپ لاس وجود دارد که برای کنترل زیان و حفظ فری مارجین موثر می باشد.
دستور توقف زیان (Stop Loss) از مهم ترین ابزارها برای محافظت از فری مارجین به حساب می آید، مثلا زمانی که یک معامله بیش از حد وارد ضرر شود و تریدر استاپ لاس تعریف نکرده باشد، ضرر شناور باعث کاهش اکوئیتی و به دنبال آن کاهش شدید Free Margin می شود.
بررسی دائم سطح مارجین و فری مارجین در متاتریدر یکی از راه ها برای مدیریت بهتر فری مارجین محسوب می شود چرا که پلتفرم های معاملاتی مانند متاتریدر 4 (۴ MetaTrader) و متاتریدر ۵ (۵ MetaTrader) اطلاعات فری مارجین را به صورت لحظه ای نمایش می دهند. آگاهی و بررسی مرتب این اعداد از نشانه های حرفه ای بودن در معامله گری در فارکس است.
آیا می توان فری مارجین را افزایش داد؟
بسیاری از معامله گران به دنبال روش هایی برای افزایش فری مارجین (Free Margin) هستند که باید بگوییم روش هایی وجود دارند که می توان از طریق آن ها فری مارجین را افزایش داد.
اولین راه، کاهش حجم معاملات باز، یعنی بستن یا کاهش حجم پوزیشن های باز باعث آزاد شدن مارجین استفاده شده و در نهایت باعث افزایش فری مارجین (Free Margin) می شود. همچنین واریز وجه جدید به حساب افزایش موجودی (Balance) باعث افزایش اکوئیتی شده و در نتیجه Free Margin هم افزایش می یابد.
استفاده از اهرم بالاتر باعث فری مارجین می شود به این صورت که افزایش لوریج باعث کاهش مارجین مورد نیاز برای پوزیشن های موجود میشود، اما به شدت ریسک حساب را بالا می برد به همین علت فقط برای معامله گران حرفه ای توصیه می شود.
اگر معاملات معامله گران وارد سود شوند، اکوئیتی بالا می رود و فری مارجین نیز به همان نسبت افزایش می یابد، بنابراین بهبود عملکرد معاملات باز، از راه های افزایش فری مارجین (Free Margin) می باشد.
چه تفاوتی میان مارجین آزاد با مارجین آزاد استفاده شده وجود دارد؟
در بسیاری از مواقع، برخی از معامله گران ممکن است مفاهیم فری مارجین (Free Margin) و مارجین استفاده شده (Used Margin) را یکی می دانند که باید بگوییم که تفاوت های چشم گیری میان این دو وجود دارد که در ادامه به آنها اشاره کرده ایم.
به مبلغی که بروکر آن را برای معاملات باز بهعنوان وثیقه قفل می کند و معامله گران دیگر نمی توانند از آن استفاده کنند را مارجین استفاده شده یا Used Margin گفته می شود، البته در صورت بستن معامله مربوطه می توان از آن استفاده کرد.
به مبلغی که باقی مانده و هنوز درگیر هیچ معامله ای نشده و معامله گران می توانند از آن برای باز کردن پوزیشن های جدید یا محافظت از حساب خود در برابر زیان ها استفاده کنند را فری مارجین (Free Margin) می گویند.
فری مارجین (Free Margin) در فارکس، از مهم ترین مفاهیمی است که باید هر معامله گری به آن دقت زیادی خرج دهد و به درک عمیقی از مارجین و انواع آن دست پیدا کند.
به میزان سرمایه ای که هنوز درگیر معامله های دیگر فارکس (Forex) نشده و معامله گران می توانند از آن برای باز کردن موقعیت یا پوزیشن های جدید یا پوشش زیان ها استفاده کنند را فری مارجین (Free Margin) می نامند.
فری مارجین (Free Margin) از تفاضل اکوئیتی و مارجین استفاده شده به دست می آید که برابر است با؛ Free Margin = Equity – Used Margin.
برای مدیریت صحیح فری مارجین (Free Margin) می توان از ابزارهای مهمی مانند استاپ لاس، تعیین حجم مناسب و بررسی لحظه ای سطح مارجین (Margin Level) استفاده کرد و از کال مارجین جلوگیری کرد و در نهایت امنیت حساب را حفظ نمود.
در نهایت می توان گفت که درک کامل و دقیق مفاهیم مهمی مانند اهرم، ریسک و شاخص Margin Level به معامله گران کمک می کنند تا تصمیمات هوشمندانه و حرفه ای تری را در بازار فارکس (Forex) داشته باشند.
